Bên thuê có được sửa chữa nhà trong thời gian thuê không? – Phân tích từ hợp đồng
Trong quá trình thuê nhà, không ít người thuê gặp tình huống muốn sửa chữa, cải tạo lại một phần căn nhà cho phù hợp với nhu cầu sinh hoạt hoặc kinh doanh. Tuy nhiên, việc sửa chữa nhà thuê có được pháp luật cho phép không? Có cần sự đồng ý của chủ nhà không?
Câu trả lời nằm ở chính bản hợp đồng thuê nhà – văn bản pháp lý làm rõ quyền và nghĩa vụ của cả hai bên. Bài viết sau Văn Phòng Công Chứng Trần Hằng sẽ phân tích cụ thể để làm rõ quyền sửa chữa của bên thuê từ góc nhìn hợp đồng.
Xem thêm:
Thời hạn hợp đồng thuê nhà bao lâu là hợp lý?
Những điều cần biết khi làm hợp đồng thuê nhà để tránh rủi ro
1. Cơ sở pháp lý về việc sửa chữa nhà thuê
Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015, cụ thể tại Điều 477 và Điều 480, trong thời gian thuê, người thuê có quyền sử dụng tài sản thuê (trong trường hợp này là nhà) theo đúng mục đích đã thỏa thuận. Đồng thời, bên cho thuê có trách nhiệm sửa chữa, bảo dưỡng tài sản khi bị hư hỏng, trừ khi hai bên có thỏa thuận khác.
Tuy nhiên, người thuê cũng có thể được quyền sửa chữa tài sản thuê nếu:
– Có sự đồng ý bằng văn bản của bên cho thuê, hoặc
– Đó là trường hợp khẩn cấp, như rò rỉ nước, hỏng hệ thống điện gây nguy hiểm đến người và tài sản.
Ngoài ra, việc sửa chữa không được làm thay đổi kết cấu, kiến trúc của ngôi nhà nếu không có sự chấp thuận của chủ nhà. Đây là điểm đặc biệt quan trọng mà người thuê cần lưu ý.
2. Phân tích từ hợp đồng thuê nhà
2.1 Điều khoản về quyền và nghĩa vụ của bên thuê
Trong một hợp đồng thuê nhà đầy đủ, sẽ luôn có mục quy định về quyền và nghĩa vụ của bên thuê. Thường thì trong đó có những điểm như:
– Bên thuê có quyền yêu cầu bên cho thuê sửa chữa khi nhà có hư hỏng ảnh hưởng đến việc sử dụng.
– Bên thuê không được tự ý sửa chữa, thay đổi hiện trạng nhà nếu không được sự đồng ý của bên cho thuê.
– Nếu tự ý sửa chữa mà gây ra thiệt hại, bên thuê phải chịu trách nhiệm hoàn toàn.
Một số hợp đồng thuê nhà hiện nay còn quy định rõ:
“Mọi sửa chữa, cải tạo (dù nhỏ hay lớn) đều phải có sự đồng thuận bằng văn bản của bên cho thuê. Trường hợp bên thuê tự ý thực hiện, bên cho thuê có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng mà không hoàn lại tiền cọc.”
Vì vậy, đọc kỹ các điều khoản trong hợp đồng trước khi ký là điều kiện tiên quyết để tránh tranh chấp sau này.
2.2 Các điều khoản liên quan đến chi phí sửa chữa
Bên cạnh quyền sửa chữa, thì ai là người chịu chi phí sửa chữa cũng là vấn đề thường gây mâu thuẫn. Có ba tình huống thường xảy ra:
-
Hư hỏng do yếu tố khách quan (mưa gió, xuống cấp tự nhiên): chủ nhà chịu chi phí.
-
Hư hỏng do lỗi của bên thuê (đập tường, làm rơi vỡ thiết bị): bên thuê chịu chi phí.
-
Sửa chữa do nhu cầu cá nhân của bên thuê (sơn lại tường, thay cửa, lắp thêm thiết bị): nếu chủ nhà đồng ý thì bên thuê sẽ tự bỏ chi phí và không được yêu cầu hoàn trả khi hết hợp đồng.
Tất cả những điều này cần được ghi rõ trong hợp đồng để tránh hiểu lầm.
3. Những rủi ro khi bên thuê tự ý sửa chữa
Nếu bên thuê không tham khảo ý kiến của chủ nhà và tự ý sửa chữa, hậu quả có thể rất lớn:
– Chấm dứt hợp đồng trước thời hạn: Chủ nhà có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng nếu có hành vi vi phạm.
– Mất tiền đặt cọc: Một số chủ nhà sẽ không hoàn trả tiền cọc nếu người thuê tự ý sửa chữa làm hư hại tài sản.
– Trách nhiệm bồi thường thiệt hại: Nếu việc sửa chữa gây thiệt hại cho ngôi nhà hoặc ảnh hưởng đến hàng xóm (như rò rỉ nước, đục tường gây sụp móng…), bên thuê có thể phải bồi thường thiệt hại.
– Tranh chấp pháp lý: Khi hai bên không đạt được thỏa thuận, tranh chấp có thể đưa ra Tòa án hoặc Trung tâm trọng tài.
4. Nên làm gì nếu muốn sửa chữa nhà thuê?
Để việc sửa chữa không dẫn đến tranh chấp, bên thuê nên thực hiện theo các bước sau:
Bước 1: Xem lại hợp đồng thuê nhà
– Kiểm tra xem hợp đồng có quy định gì liên quan đến sửa chữa không.
– Nếu không có điều khoản nào, hãy trao đổi với chủ nhà bằng văn bản để có xác nhận rõ ràng.
Bước 2: Gửi văn bản đề nghị sửa chữa
– Trình bày lý do sửa chữa, thời gian, phương án thực hiện.
– Nếu có ảnh hưởng đến kết cấu nhà, nên có bản vẽ sơ bộ và cam kết phục hồi nguyên trạng sau khi trả nhà.
Bước 3: Thống nhất trách nhiệm tài chính
– Ai sẽ chịu chi phí sửa chữa?
– Nếu bên thuê chịu, có được hoàn trả không?
– Nếu có chi phí sửa chữa lớn, bên thuê có thể đề nghị khấu trừ vào tiền thuê nhà (nếu được chấp thuận).
Bước 4: Lưu giữ biên bản xác nhận
Lập biên bản xác nhận giữa hai bên về việc đồng ý sửa chữa, có chữ ký và thời gian rõ ràng.
Bên thuê không được tự ý sửa chữa nhà trong thời gian thuê nếu không có sự đồng ý của chủ nhà – đây là nguyên tắc cơ bản được ghi nhận trong pháp luật và các mẫu hợp đồng phổ biến hiện nay. Tất cả hành vi sửa chữa nên được thỏa thuận, thống nhất rõ ràng bằng văn bản để tránh tranh chấp.
Hợp đồng thuê nhà không chỉ là giấy tờ mang tính hình thức, mà là cơ sở pháp lý để bảo vệ quyền lợi của cả hai bên. Vì thế, hãy luôn đọc kỹ, hiểu rõ và bổ sung các điều khoản cần thiết trước khi đặt bút ký.